Yatırım Türleri

Herkese Merhaba,

Bugün sizlere yatırım türleri hakkında bilgi vereceğim. Yatırımlar hangi koşullara göre kaç başlık altında incelenir, yapılan yatırımları genel örnekleri ne şekildedir bu tür sorulara yanıt bulabilirsiniz. 

İşletmeler; mevcut kapasitelerini artırmak, kaynaklarını yenilemek için yatırımda bulunabilirler. O nedenle yatırım türleri birkaç başlık altında incelenebilir:

  • Yenileme yatırımları
  • Genişleme yatırımları
  • Yeni yatırımlar
  • Modernleştirme yatırımları

Şimdi bu yatırımları tek tek inceleyelim.

Yenileme Yatırımları: İşletmede kullanılan üretim araçları yıprandığında ya da değiştirilmesine ihtiyaç duyuluyorsa yenileme yatırım projesine gerek duyulur. Çünkü üretimdeki etkinliğin azalmaması gerekir, bu şekilde üretimin zarar görmemesi amaçlanır. Sermaye tahsisini içerir. Yani üretime devam edebilmek için eskimiş varlıkların yenilenmesini esas alır. Örneğin marketlere dondurulmuş ürün gönderen bir deponuz var diyelim. Ama buradaki derin donduruculardan ikisi eskisi gibi soğutmuyor, bu da onlara konulan malzemelerin bozulmasına yol açarak maliyete neden oluyor. Yani iki yeni dondurucu alarak eski dondurucuların yerini doldurursanız bu yatırım yenileme yatırımı olarak adlandırılır.

Genişleme Yatırımları: Üretim hattı ya da makine ilavesi ile üretim miktarının artırılması, teçhizatların işlevinin artırılarak birbiriyle uyum içinde çalışmaları, eğer yapılması gerekiyorsa makine ya da teçhizatların değiştirilmesi ya da yenilerinin ilave edilmesi ile ortaya çıkan yatırım türüdür. Kapasitenin artırılması hedeflenir. Tesisin genişletilmesi, yeni pazarların ele geçirilmesi genişleme yatırım türünün içine girer. Maliyetlerin düşürülmesine, üretilen malzemenin geliştirilmesine olanak sağlar. Bu şekilde işletme de büyür.          

Yeni Yatırımlar: Mal ve hizmet üretimi için makine ve teçhizat ile yardımcı tesisleri içeren yatırımlardır. Arsa, arazi, bina gibi harcamaları da kapsar. Yani yeni bir tesis kurmak amacıyla gerçekleştirilir.

Modernleştirme Yatırımları: Zaman geçtikçe, teknoloji gelişip fırsatlar arttıkça işletmelerin ihtiyaçları da değişkenlik gösterir. Üretim araçlarının gelişen teknolojiyle birlikte uygunluğunu sağlamak için bu yatırım türü önem kazanır. Verimliliğin artırılması ve pazardaki rakiplere karşı daha güçlü bir tavır sergilenmesi gibi nedenlerle yapılır, maliyet tasarrufu sağlar, üretim kapasitesini artırır. Makinelerde yıpranma olmamasına rağmen teknolojinin eskimesi modernleştirme çalışmalarına yol açar. Örneğin bir restorana sahipsiniz ve mutfakta yıllardır kullandığınız bir fırın var. Son zamanlarda performansı düştüyse ya da piyasada yeni ve daha büyük kapasitede bir fırın varsa mevcut fırınınızı bu tarz bir fırınla değiştirmeniz size fayda sağlar. Bu da modernleştirme yatırımı olarak karşımıza çıkar.

Genel olarak baktığımızda yatırımlar bir işletme için önemli kriterlerden oluşan bir süreçtir. Yaptığımız işler, ortaya çıkan mevzu her işletmenin yapısına ve amaçlarına bağlı olarak değişme ve gelişme gösterir. Önemli olan noktalardan biri yazıda da bahsettiğim gibi işletmenin net hedeflerini, misyonunu ve vizyonunu belirleyerek o konuda ilerleyebilmektir. Çünkü yapılan her çalışma işletme için masraf anlamına da gelir. Bu yüzden düzgün bir çerçeve dahilinde olayların yürümesi gerekir.

Bir sonraki yazımda görüşmek üzere.